at
Leestijd: 5 minuten
Een sterk en herkenbaar merk creëren? Wij gebruiken daar onder andere het model van archetypes voor. Een krachtig instrument voor branding, positionering, storytelling en ga zo maar door. Het stelt je als merk in staat om op een dieper level de connectie aan te gaan met je doelgroepen vanuit authenticiteit, purpose, uitstraling én gedrag. Maar welk archetype schuilt in het dna van jouw merk? In deze blog lichten we de 12 archetypes uit.
Pascal Biesterbos / 27 april 2020
Archetypemodel
Wat kenmerkt elk archetype? Waar zit z’n kracht? En wat zijn z’n belangrijkste karaktereigenschappen? Het archetypemodel van Carol S. Pearson – gebaseerd op de theorie van Carl Gustav Jung – geeft een duidelijk overzicht.
Als je nog helemaal niet weet wat het concept van de archetypes inhoudt en waar het vandaan komt, lees dan eerst het vorige artikel over archetypes. Hierin vertellen we je alles wat je moet weten van het waarom van archetypes in marketing en het ontstaan ervan.
Een overzicht van de 12 archetypes
Het model van Carol S. Pearson
In het model van Carol S. Pearson vinden we 12 archetypes. Ze zijn geordend in een model op basis van 2 assen:
- Vrijheid & Uitdaging vs. Orde & Stabiliteit
- Individualisme vs. Sociaal
In meerdere of mindere mate streeft elk archetype naar een bepaalde vorm van vrijheid of juist stabiliteit. En zijn ze liever zelfstandig of juist groepsgericht. De verdeling van de archetypes binnen deze 2 assen geeft misschien al richting aan het ontdekken welk archetype bij jouw merk past. Staat je bedrijf of organisatie voor een resultaatgerichte houding? Of voor een gevoel van harmonie en saamhorigheid?
De 12 archetypes uitgelicht
Elk archetype heeft z’n eigen ambities en goede eigenschappen. Ze hebben alle 12 een eigen kracht zou je kunnen zeggen. Maar ze hebben ook allemaal hun minder goede eigenschappen. Het zijn net mensen! Want waar de Wijze z’n kennis inzet voor het vinden van oplossingen kan hij zich ook wel eens verliezen in de theorie, waardoor zijn ideeën nooit werkelijkheid worden.
De Onschuldige (Innocent)
De onschuld zelve. Hij is het meest tevreden als het leven wordt geleefd vanuit diepgewortelde waarden en overtuigingen. Hij wil de dingen goed doen, zoals het hoort. Hij is idealistisch, hoopvol, optimistisch en een beetje naïef. Hij toont doorzettingsvermogen en wil anderen erop laten vertrouwen dat het allemaal goed komt. Hij wordt enthousiast wanneer ‘ie ziet dat mensen hun eigen waarden omzetten in daden.
Bekende Onschuldigen: Zwitsal en Triodos.
De Gewone man (Everyman)
De goedzak. Dit archetype wordt blij wanneer hij anderen kan helpen. Hij wil erbij horen en verbinding maken. Van nature is ‘ie empathisch, pretentieloos en veerkrachtig. Hij motiveert de mensen om hem heen hun best te doen. Dat doet hij vanuit pure gelijkwaardigheid. Hij ziet het als een uitdaging om samen met jou een probleem op te lossen.
Bekende Gewone man-merken: HEMA en Ikea.
De Verzorger (Caregiver)
Deze helper is barmhartig, koesterend, beschermend en toegewijd. Hij is het meest tevreden als hij het verschil kan maken voor iemand anders. Je kunt altijd reken op z’n onvoorwaardelijke steun. Hij toont graag steun en kan anderen motiveren om betere zorg of service te bieden. Hij wordt uitgedaagd door de behoeften van anderen.
Bekend Verzorgers: Nivea en Blue Band.
De Minnaar (Lover)
De verleider. Passie, liefde en opwinding is waar hij voor staat. Net als voor intimiteit en echte ervaringen. Ervaringen waar je nog lang aan terug zult denken. Hij houdt van schoonheid en stimuleert je te genieten van de rijkdom van het leven. Hij wordt het meest tevreden gesteld door opgebouwde relaties. Dat zijn overigens niet per se romantische relaties.
Bekende Minnaars: Dior en Magnum.
De Nar (Jester)
De lolbroek van het stel. Hij wordt blij wanneer ‘ie zijn vindingrijkheid en humor positief kan inzetten. Speels, spontaan, humoristisch en relativerend zijn z’n belangrijke karaktereigenschappen. Hij motiveert je te genieten en van alles de leuke kant in te zien. En wil stressvolle situaties verlichten met een vleugje geestigheid.
Bekende Narren: MailChimp en Ben & Jerry’s.
De Rebel (Outlaw)
Het rebelse type. The bad guy. Zijn motto: regels zijn om gebroken te worden. Hij schopt dan ook graag tegen de gevestigde orde. Hij is het meest tevreden wanneer hij iets wat in zijn ogen anders moet kan veranderen. Hij is een onconventionele denker die ervan houdt om de status qua uit te dagen. En daagt je uit om anders te denken en buiten de gebaande paden te gaan.
Bekende Rebelse merken: Harley Davidson en Virgin.
De Ontdekker (Explorer)
De avonturier. Onafhankelijk, authentiek, nieuwsgierig, durfal, autonoom, ambitieus, verkenner en reiziger. Dé woorden die dit archetype als geen ander omschrijven. Hij volgt z’n eigen pad en motiveert anderen om onbekend terrein te verkennen. Dit archetype wordt uitgedaagd door de mogelijkheid om nieuwe wegen in te slaan. En stimuleert de mensen om zich heen om hetzelfde te doen.
Bekende Ontdekkers: Land Rover en Lonely Planet.
De Heerser (Ruler)
De leider. Hij wil de controle houden en zijn invloed gebruiken om dingen voor elkaar te krijgen. Zaken beter te laten werken is zijn doel. Hij is zelfverzekerd en een tikkeltje autoritair. Dit archetype heeft een hoog verantwoordelijkheidsgevoel en staat voor veiligheid. Hij laat anderen graag zien dat ze slim zijn en motiveert ze om kwaliteit na te streven. Hij wordt enthousiast van de kans om de leiding te nemen.
Bekende Heersers: Mercedes en Albert Heijn.
De Strijder (Hero of Warrior)
De held. Hij weet als geen ander wat een uitdaging is. Uitdagingen zijn er namelijk om aan te gaan én overwinnen. Opgeven is geen optie. Prestatiegericht, gefocust, moedig en succesvol zijn z’n karaktereigenschappen. Misschien is hij hierdoor ook een tikkeltje arrogant. Hij laat zien dat ‘ie een winnaar is en motiveert anderen om hun doelen te bereiken. Hij wordt pas écht uitgedaagd als de kans zich voordoet om te overwinnen tegen alle verwachtingen in.
Bekende Strijders: Nike en BMW.
De Schepper (Creator)
De bedenker en visionair. Hij wil nieuwe ideeën werkelijkheid laten worden. Dit archetype is expressief, origineel, fantasierijk en inventief. En natuurlijk creatief en een beetje perfectionistisch. Hij denkt in mogelijkheden en is in staat om anderen te motiveren om anders te denken. Hij wordt blij van situaties waarin hij zichzelf kan uitdagen om nieuwe oplossingen te ontwikkelen.
Bekende Scheppers: Apple en LEGO.
De Magiër (Magician)
De tovenaar. Dit archetype is pas écht tevreden wanneer hij een visie werkelijkheid kan laten worden. Hij gelooft dat alles mogelijk is. Ook als alles erop wijst dat iets niet kan. It’s magic! Dromen uit laten komen is zijn hogere doel. Dat doet ‘ie op een inspirerende, uitdagende wijze. Transformatie is het sleutelwoord van dit archetype.
Bekende Magische merken: Disney en Axe.
De Wijze (Sage)
De Einstein. Hij wil dingen doorgronden. De wereld begrijpen. Antwoorden vinden op vragen waar hij het bestaan niet eens van wist. Dit archetype is intelligent, deskundig en onderzoekend. Hij wil dingen zelf snappen én uitleggen aan anderen. De mensen om hem heen motiveren om de waarheid te vinden is wat hij het liefste doet. Net als zijn kennis met hen delen. Hij krijgt energie van situaties en problemen waar een innovatieve oplossing voor moet worden gevonden.
Bekende Wijze merken: Audi en Philips.
Wat kun je met archetypes in branding en communicatie?
Door te denken vanuit één archetype (of een combinatie van bijvoorbeeld 2 archetypes) creëer je een kloppend en herkenbaar verhaal in marketing, branding, communicatie én cultuur. Mensen vinden het nu eenmaal fijn om zich met een oerkarakter te kunnen identificeren. Dat geldt voor potentiële klanten, maar ook (nieuwe) medewerkers. Bovendien onthouden mensen gedrag – en dus ook marketing- en communicatie-uitingen – op basis van een archetype beter.
Meer weten over archetypes in marketing?
Wil je meer weten over het concept van archetypes en welk archetype aansluit bij jouw merk? En natuurlijk: hoe je de kracht van archetypes kunt toepassing in marketing en communicatie? Boek een merksessie met Pascal of neem contact op voor meer informatie.
Samen aan de slag? Boek een sessie!
Wil je het merkarchetype van jouw bedrijf of organisatie ontdekken? Pascal helpt jullie tijdens een praktische merksessie. Bel of mail en we gaan aan de slag.
